1. Mất ngủ mãn tính là gì?

Mất ngủ là một chứng rối loạn giấc ngủ phổ biến khiến bản thân không ngủ được hoặc khó đi vào giấc ngủ hoặc thức dậy quá sớm. Chứng mất ngủ được coi là mãn tính nếu diễn ra hơn 1 tháng.

2. Nguyên nhân gây ra chứng mất ngủ mãn tính

Mất ngủ mãn tính và nguyên nhân phổ biến

Mất ngủ mãn tính có thể do nhiều nguyên nhân về cả sức khỏe thể chất và tinh thần. Một số nguyên nhân phổ biến gây mất ngủ bao gồm:

• Căng thẳng: Lo lắng về công việc, học tập, sức khỏe, tài chính hoặc gia đình có thể khiến cơ thể hoạt động quá mức vào ban đêm, dẫn đến mất ngủ. Các sự kiện căng thẳng như cái chết của người thân, ly hôn hay mất việc cũng có thể gây mất ngủ mãn tính.

• Lịch làm việc hoặc công tác: Nhịp sinh học của cơ thể có thể bị rối loạn nếu bạn thường xuyên thay đổi múi giờ, làm việc vào giờ giấc không đều hoặc có một lịch làm việc di chuyển liên tục.

• Thói quen xấu trước khi ngủ: Giờ giấc đi ngủ không đều đặn, sử dụng thiết bị điện tử (máy tính, tivi, điện thoại) ngay trước khi ngủ, môi trường ngủ không thoải mái hay ăn uống trong phòng ngủ đều ảnh hưởng đến giấc ngủ.

• Ăn quá nhiều vào buổi tối: Ăn no hoặc thực phẩm nặng vào buổi tối có thể gây khó chịu, trào ngược axit dạ dày và khiến bạn thức giấc vào ban đêm.

• Thuốc men: Một số loại thuốc kê đơn như thuốc huyết áp hoặc thuốc chống trầm cảm, cũng như thuốc không kê đơn như thuốc giảm đau hay thuốc giảm cân chứa caffeine có thể ảnh hưởng đến giấc ngủ.

• Caffeine, nicotine và rượu: Caffeine và nicotine là chất kích thích gây mất ngủ nếu tiêu thụ vào buổi chiều hoặc tối. Mặc dù rượu có thể giúp bạn ngủ nhanh hơn, nhưng nó làm giảm chất lượng giấc ngủ và khiến bạn thức giấc giữa đêm.

• Thay đổi mô hình giấc ngủ: Khi tuổi tác tăng, giấc ngủ có thể ít thư giãn hơn, dễ bị gián đoạn do tiếng ồn hoặc các yếu tố môi trường. Mặc dù đồng hồ sinh học của người già thay đổi, họ vẫn cần ngủ đủ giấc như người trẻ tuổi.

• Không tập thể dục thể thao: Thiếu hoạt động thể chất có thể làm giấc ngủ trở nên khó khăn hơn. Ít vận động cũng có thể khiến bạn cảm thấy buồn ngủ vào ban ngày, làm gián đoạn giấc ngủ ban đêm.

3. Tình trạng bệnh lý có thể gây ra chứng mất ngủ mãn tính

Khác với các tình trạng mất ngủ cấp tính, thường là mất ngủ vì bị ốm hoặc stress - các bệnh gây mất ngủ kéo dài có thể dẫn đến mất ngủ mãn tính.

Các tình trạng bệnh lý có thể gây ra chứng mất ngủ mãn tính bao gồm:

• Đau mãn tính (đau lưng, viêm khớp)

• Bệnh lý bàng quang và tuyến tiền liệt gây tiểu đêm nhiều

• Ung thư

• Bệnh đái tháo đường gây mất ngủ mãn tính, nhất là khi đường huyết không ổn định.

• Bệnh tim mạch

• Bệnh hen suyễn

• Bệnh lý trào ngược dạ dày thực quản (GERD)

• Tuyến lý giáp thừa

• Bệnh Parkinson và bệnh Alzheimer

• Rối loạn sức khỏe tâm thần như rối loạn lo âu, trầm cảm, rối loạn lưỡng cực, ám ảnh cưỡng chế hoặc rối loạn căng thẳng sau chấn thương (PTSD) có thể là nguyên nhân làm gián đoạn giấc ngủ và gây mất ngủ mãn tính. Thức dậy quá sớm cũng có thể là dấu hiệu của bệnh trầm cảm.

• Rối loạn liên quan đến giấc ngủ. Chứng ngưng thở khi ngủ khiến người bệnh ngừng thở định kỳ suốt đêm, làm gián đoạn giấc ngủ. Hội chứng chân không yên gây ra cảm giác khó chịu ở chân của bạn và mong muốn di chuyển gần như không thể cưỡng lại được, điều này có thể khiến cho người bệnh không thể ngủ được.