1. Tiền mua được hạnh phúc không?

Một nghiên cứu cho thấy sự hài lòng về cuộc sống tăng lên theo thu nhập, nhưng thu nhập không hoàn toàn liên quan đến cảm giác tích cực và tận hưởng cuộc sống. Phân tích từ 136.000 người ở 132 quốc gia chỉ ra rằng không có “đơn thuốc” duy nhất cho hạnh phúc, mà nó phụ thuộc vào nhiều yếu tố như văn hoá địa phương và kỳ vọng cá nhân. Dữ liệu từ Gallup World xuất bản trên Tạp chí Nhân cách và Tâm lý Xã hội cho thấy mặc dù có mối tương quan giữa thu nhập và hạnh phúc, cảm giác tích cực vẫn có sự khác biệt nhỏ, điều này cho thấy tiền không thể mua được hạnh phúc hoàn toàn.

2. Tiền – Hạnh phúc – Sự hài lòng

Trong một khảo sát, các câu hỏi với nhiều chủ đề như: Những loại tiện nghi nào con người được sở hữu và nhu cầu tâm lý có được đáp ứng? Những cảm xúc tích cực và tiêu cực đã xảy ra vào ngày trước? Bạn có cảm thấy được tôn trọng? Gia đình và bạn bè có thể tin tưởng trong trường hợp khẩn cấp và cảm thấy tự do như thế nào khi lựa chọn các hoạt động hàng ngày không? Và các số liệu của các nghiên cứu có được như sau:

• Hoa Kỳ có thu nhập cao nhất nhưng xếp thức 16 về mức độ hài lòng với cuộc sống và thứ 26 về cảm xúc tích cực.

• Đan Mạch xếp thứ hạng cao, đứng đầu về mức độ hài lòng trong cuộc sống, thứ 7 về cảm xúc tích cực và thứ 5 về thu nhập.

• Các quốc gia cực kỳ nghèo khó ở Châu Phi thường có điểm thấp ở nhiều hạng mục nhưng không quốc gia nào có mức độ hạnh phúc thấp nhất.

• Israel xếp hạng cao về mức độ hài lòng trong cuộc sống (thứ 11) nhưng thấp hơn nhiều về cảm xúc tích cực.

• Hàn Quốc là quốc gia tương đối giàu có xếp thứ 24 về thu nhập nhưng thứ 58 về cảm xúc tích cực.

• Một vài quốc gia như Costa Rica và New Zealand hạnh phúc hơn so với mức thu nhập của họ. Costa Rica xếp thứ 41 về thu nhập nhưng thứ 4 về cảm xúc tích cực, trong khi đó New Zealand xếp thứ 22 về thu nhập nhưng đứng đầu về cảm xúc tích cực.

• Một vài quốc gia tầm trung như Costa Rica sống hạnh phúc hơn một số quốc gia như Hàn Quốc một phần là do “chất lượng các mối quan hệ xã hội”.

Nhà nghiên cứu cho rằng: “Lòng tự trọng đối với người Mỹ quan trọng hơn hạnh phúc, trong khi đó Người Đan Mạch hạnh phúc hơn vì lòng tin giữa con người trong xã hội rất cao và tham nhũng ở mức rất thấp, thấy hài lòng với mạng lưới an toàn kinh tế hơn”.

Trong các nghiên cứu về người nghèo, các nhà nghiên cứu nhận thấy một vài người hạnh phúc một phần vì nhu cầu được đáp ứng. Một phỏng vấn những người hạnh phúc trong các khu “ổ chuột” ở Calcutta và họ tương đối hạnh phúc, mặc dù không thoả mãn với sự nghèo khó nhưng họ giàu có về gia đình và bạn bè. “Tiền tạo ra sự hạnh phúc to lớn của người nghèo nhưng để đạt được hạnh phúc của một người giàu cần nhiều tiền hơn nữa”.

Một câu chuyện được trích từ ấn bản đặc biệt của TIME “Khoa học của hạnh phúc”: “Ai nói tiền không mua được hạnh phúc là chi tiêu không đúng”. Những quảng cáo Lexus từ những năm trước đã đánh lừa dựa trên sự khôn ngoan bằng cách dán đề-can để bán một chiếc xe bắt mắt đến nỗi không ai có thể mơ đến việc dán đề-can cho nó.

3. Làm sao để có thể hạnh phúc?

Mối quan hệ giữa tiền và hạnh phúc thật sự rất phức tạp. Mặc dù tiền có thể giúp đáp ứng những nhu cầu cơ bản, nhưng khi đã có đủ, tiền không nhất thiết mang lại hạnh phúc nhiều hơn. Dan Gilbert, Giáo sư Tâm lý học ở Harvard, cho rằng khi nhu cầu cơ bản được thỏa mãn, việc có thêm tiền không tạo ra hạnh phúc vượt bậc.

Các nghiên cứu cho thấy thu nhập dưới 20.000 đô la có thể khiến con người hạnh phúc hơn, nhưng thu nhập trên 90.000 đô la chỉ mang lại mức độ hạnh phúc rất nhỏ. Người giàu tuy hạnh phúc hơn người nghèo, nhưng sự gia tăng mức sống trong 50 năm qua không khiến người Mỹ hạnh phúc hơn. Điều này bởi vì con người dễ thích nghi với những gì mình có, và cảm giác hạnh phúc do tiền bạc mang lại thường chỉ kéo dài ngắn hạn.

Ngoài ra, việc kiếm nhiều tiền có thể gây thêm căng thẳng. Mặc dù lương cao có thể mua được ngôi nhà đẹp, nhưng lại kèm theo quãng đường dài và căng thẳng trong công việc.