1. Che giấu cảm xúc là gì?

Bày tỏ hay che giấu cảm xúc là lựa chọn của mỗi người. Một số người thể hiện cảm xúc cởi mở, trong khi nhiều người khác lại có xu hướng kìm nén chúng để né tránh sự khó chịu hoặc duy trì hình ảnh tích cực trước người khác.

Tuy nhiên, che giấu cảm xúc không có nghĩa là vô hại. Cảm xúc bị dồn nén có thể là cơ chế tự vệ, nhưng nếu kéo dài, chúng có thể gây ảnh hưởng tiêu cực đến sức khỏe tinh thần và các mối quan hệ. Ví dụ, trẻ em từng bị bạo hành có thể kìm nén ký ức đau buồn, nhưng điều này vẫn để lại hậu quả lâu dài khi trưởng thành.

Những người lớn lên trong môi trường gia đình phức tạp có thể đã học cách kìm nén cảm xúc từ nhỏ, điều này dẫn đến các vấn đề như né tránh giao tiếp, không tin tưởng người khác, từ chối tình cảm và thậm chí là gặp khó khăn trong các mối quan hệ sau này.

2. Những lý do xung quanh việc che giấu cảm xúc

Mọi người thường học cách kìm nén cảm xúc vì một vài lý do chính.

2.1. Tránh bộc lộ “điểm yếu”

Việc bộc lộ cảm xúc có thể khiến bạn rơi vào tình trạng dễ bị tổn thương và lộ ra những tổn thương cho người khác biết. Nhiều người lo lắng việc bộc lộ cảm xúc nhất định sẽ khiến người khác đánh giá và tin rằng bạn không thể quản lý cảm xúc của mình. Bạn cũng có thể lo ngại người khác sử dụng những cảm xúc này chống lại bạn, đặc biệt nếu điều đó đã xảy ra với bạn trước đây. Kết quả là bạn che giấu nỗi buồn, sự sợ hãi, thất vọng và những cảm xúc tiêu cực khác.

2.2. Bảo vệ mối quan hệ xung quanh

Theo các chuyên gia, nhiều người thường che giấu cảm xúc để bảo vệ các mối quan hệ của mình. Cụ thể, đối tượng mà bạn quan tâm làm ra những việc khiến bạn cảm thấy khó chịu. Tuy nhiên, thay vì thể hiện sự khó chịu, phàn nàn thì bạn lựa chọn cách che giấu cảm xúc chân thật của mình. Trường hợp đối phương phản ứng tiêu cực khi bạn chia sẻ cảm xúc, hai người có thể dẫn đến một cuộc xung đột lớn. Để bảo vệ mối quan hệ này và tránh xung đột, bạn sẽ lựa chọn cách im lặng và trốn tránh cảm xúc.

2.3. Thiếu tin tưởng vào bản thân

Nếu đối phương đã thao túng cảm xúc của bạn trong quá khứ, bạn có thể lo sợ khi tin tưởng người mới bằng cảm xúc của mình. Bạn cũng có thể thiếu niềm tin vào khả năng xử lý xung đột một cách tích cực và hiệu quả của chính mình.

2.4. Thiếu tự tin

Nếu bạn nhận được thông báo rằng ý kiến và cảm xúc của bạn không quan trọng, bạn có thể sẽ học cách che giấu cảm xúc của mình ngay từ khi còn nhỏ. Điều này thường xảy ra khi cha mẹ và người chăm sóc thường xuyên chỉ trích bạn trong việc bộc lộ cảm xúc. Phán đoán này cũng không chỉ giới hạn ở những cảm xúc tiêu cực.

Một số người chăm sóc hạn chế khiển trách trẻ về bất kỳ hành vi bộc phát nào, tiêu cực hay tích cực. Cuối cùng, bạn có thể không còn cảm thấy an toàn khi bạn bày tỏ ý kiến và cảm xúc của mình với người khác. Vì vậy bạn giấu chúng đi để tránh bị tình trạng chỉ trích thêm.

3. Tại sao bạn nên ngừng che giấu cảm xúc?

Che giấu cảm xúc có thể có một số ảnh hưởng khá đáng kể đến sức khỏe thể chất và cảm xúc.

3.1. Giao tiếp bị gián đoạn

Bằng cách che giấu cảm xúc, bạn có thể ngăn cản sự giao tiếp rõ ràng với mọi người xung quanh. Việc thiếu giao tiếp này khiến việc tạo dựng các mối quan hệ trở nên hạn chế.

Ức chế cảm xúc có thể trở thành một thói quen đến mức nó bắt đầu xảy ra trong vô thức. Vì vậy bạn cũng có thể nhận thấy rằng bạn bắt đầu mất liên lạc với cảm xúc của chính mình.

3.2. Bồi đắp cảm xúc

Che giấu cảm xúc có thể giúp bạn tránh được bày tỏ thái độ, trạng thái của mình với người đối diện nhưng thực tế cảm xúc ấy sẽ không biến mất. Việc nuôi dưỡng những cảm xúc này khiến nó lớn lên từng ngày và đè nặng lên tâm trí của bạn.

3.3. Làm các mối quan hệ trở lên căng thẳng

Bạn có thể che dấu cảm xúc với người lạ. Những người thân thiết có thể dễ dàng phát hiện ra những cảm xúc thật của bạn. Việc bạn cố gắng nhấn mạnh “Tôi ổn” và “Không có gì sai cả” có thể khiến bạn bè, người thân cảm thấy bối rối và thất vọng. Thậm chí, đối phương còn cảm thấy bị tổn thương vì không được tin tưởng và mối quan hệ của bạn đứng trước nguy cơ tan vỡ.