Lao động chưa thành niên là gì và cách tuân thủ pháp luật khi sử dụng lao động chưa thành niên
Lao động chưa thành niên là một vấn đề quan trọng trong luật lao động, cần được hiểu và áp dụng đúng cách để bảo vệ quyền lợi của người lao động trẻ tuổi. Bài viết này cùng Worklink sẽ giải thích các điều khoản trong Luật Lao động liên quan đến lao động chưa thành niên và những điểm cần lưu ý khi sử dụng lao động chưa đủ 18 tuổi.
Điều 143. Lao động chưa thành niên
- Lao động chưa thành niên là những người lao động chưa đủ 18 tuổi.
- Người từ đủ 15 tuổi đến chưa đủ 18 tuổi không được phép làm những công việc hoặc làm việc tại những nơi quy định tại Điều 147 của Bộ luật này.
- Người từ đủ 13 tuổi đến chưa đủ 15 tuổi chỉ được làm những công việc nhẹ theo danh mục do Bộ trưởng Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội ban hành.
- Người chưa đủ 13 tuổi chỉ được làm công việc quy định tại khoản 3 Điều 145 của Bộ luật này.
Điều 144. Nguyên tắc sử dụng lao động chưa thành niên
- Lao động chưa thành niên chỉ được phép làm công việc phù hợp với sức khỏe để đảm bảo sự phát triển thể lực, trí lực và nhân cách.
- Người sử dụng lao động phải quan tâm đến các yếu tố lao động, sức khỏe, và học tập của người lao động trong suốt quá trình làm việc.
- Người sử dụng lao động khi sử dụng lao động chưa thành niên cần có sự đồng ý của cha, mẹ hoặc người giám hộ và phải lập sổ theo dõi riêng. Sổ này cần ghi đầy đủ thông tin về họ tên, ngày tháng năm sinh, công việc và kết quả kiểm tra sức khỏe định kỳ.
- Người sử dụng lao động phải tạo cơ hội học tập, giáo dục nghề nghiệp và nâng cao kỹ năng cho lao động chưa thành niên.
Điều 145. Sử dụng người chưa đủ 15 tuổi làm việc
Khi sử dụng người chưa đủ 15 tuổi làm việc, người sử dụng lao động phải tuân thủ những quy định sau:
a) Hợp đồng lao động phải được ký kết bằng văn bản giữa người chưa đủ 15 tuổi và người đại diện pháp lý của họ.
b) Giờ làm việc không được ảnh hưởng đến thời gian học tập.
c) Cần có giấy khám sức khỏe xác nhận rằng người chưa đủ 15 tuổi có sức khỏe phù hợp với công việc và phải kiểm tra sức khỏe định kỳ ít nhất mỗi 6 tháng.
d) Đảm bảo các điều kiện làm việc an toàn, vệ sinh phù hợp với lứa tuổi.
Người sử dụng lao động chỉ được sử dụng người từ đủ 13 tuổi đến chưa đủ 15 tuổi vào những công việc nhẹ theo quy định tại khoản 3 Điều 143.
Cấm tuyển dụng người chưa đủ 13 tuổi làm việc, trừ công việc nghệ thuật, thể dục thể thao nhưng phải đảm bảo không gây tổn hại đến sự phát triển của trẻ và có sự đồng ý của cơ quan chuyên môn về lao động thuộc Ủy ban nhân dân cấp tỉnh.
Bộ trưởng Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội quy định chi tiết về vấn đề này.
Điều 146. Thời giờ làm việc của người chưa thành niên
- Thời giờ làm việc của người chưa đủ 15 tuổi không quá 04 giờ mỗi ngày và 20 giờ mỗi tuần, không làm thêm giờ hay làm việc vào ban đêm.
- Người từ đủ 15 tuổi đến chưa đủ 18 tuổi có thể làm việc tối đa 08 giờ mỗi ngày và 40 giờ mỗi tuần. Một số nghề và công việc có thể yêu cầu làm thêm giờ, làm việc vào ban đêm theo danh mục do Bộ trưởng Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội ban hành.
Điều 147. Công việc và nơi làm việc cấm sử dụng người lao động từ đủ 15 tuổi đến chưa đủ 18 tuổi
Cấm sử dụng người lao động từ đủ 15 tuổi đến chưa đủ 18 tuổi làm các công việc sau:
a) Mang vác, nâng vật nặng vượt quá thể trạng của người chưa thành niên.
b) Sản xuất, kinh doanh các sản phẩm có cồn, rượu, bia, thuốc lá, chất gây nghiện.
c) Sản xuất, sử dụng hoặc vận chuyển hóa chất, khí gas, chất nổ.
d) Bảo trì, bảo dưỡng thiết bị, máy móc.
e) Phá dỡ các công trình xây dựng.
f) Nấu, thổi, đúc, cán, dập kim loại.
g) Lặn biển, đánh bắt thủy, hải sản xa bờ.
h) Các công việc khác có thể ảnh hưởng đến sự phát triển thể lực, trí lực, nhân cách của người chưa thành niên.
Cấm sử dụng người lao động từ đủ 15 tuổi đến chưa đủ 18 tuổi làm việc tại các nơi sau:
a) Dưới nước, dưới lòng đất, trong hang động, trong đường hầm.
b) Công trường xây dựng.
c) Cơ sở giết mổ gia súc.
d) Các cơ sở như sòng bạc, quán bar, vũ trường, karaoke, khách sạn, nhà nghỉ, cơ sở tắm hơi, xoa bóp; các điểm kinh doanh xổ số, dịch vụ trò chơi điện tử.
e) Các nơi làm việc khác có thể gây tổn hại đến sự phát triển thể lực, trí lực, nhân cách của người chưa thành niên.
Lao động chưa thành niên cần được sử dụng đúng cách để bảo vệ quyền lợi và sự phát triển của họ. Việc tuân thủ các điều khoản trong Bộ luật Lao động sẽ giúp người sử dụng lao động đảm bảo tuân thủ pháp luật và duy trì một môi trường làm việc an toàn và lành mạnh cho người lao động trẻ tuổi.