Cảnh quan internet đã thay đổi rất nhiều trong suốt những năm qua. Ban đầu, gần như toàn bộ nội dung trên internet là văn bản. Nhưng ngày nay, chúng ta có thể truyền tải thông điệp của mình qua video, podcast, đồ họa thông tin, hoạt hình và nhiều hơn nữa.

Điều này đặt ra câu hỏi: Tương lai của nội dung viết sẽ như thế nào?

Nhưng trước khi nói về tương lai, hãy cùng nhìn lại quá khứ một chút.

Web nguyên thủy

Như tôi đã đề cập trong bài viết tuần trước, tôi bắt đầu viết blog đầu tiên của mình vào năm 2002. Nó không còn tồn tại nữa, nhưng nhờ vào Internet Archive, tôi đã có thể thấy lại giao diện của nó cách đây nhiều năm (chỉ cần tôi nhớ được URL Blogspot của nó).

Tôi không bao giờ coi mình là một nhà thiết kế web. Nhưng tin tôi đi, tôi còn kém hơn rất nhiều so với hiện tại. Tôi gần như cảm thấy xấu hổ khi nhìn lại giao diện của nó. Rồi tôi bắt đầu đọc và lại cảm thấy ngượng ngùng trước những lỗi chính tả và sự ngây thơ trong cách viết của mình thời đó.

Tuy nhiên, chuyến hành trình xuống con đường ký ức đó lại rất đáng giá, bởi tôi nhận ra ngay sự thiếu vắng hoàn toàn của nội dung hình ảnh. Trang chủ chỉ có mười bài viết, tất cả đều chỉ là văn bản. Những hình ảnh duy nhất là những bức ảnh 100x100px tôi đã đặt ở đầu trang (và mất cả ngày trời để làm được chúng).

Tất nhiên, vào thời điểm đó chúng ta đều sử dụng kết nối internet dial-up, điều này khiến việc tải hình ảnh trở nên rất khó khăn (nếu không muốn nói là không thể). Thậm chí, chỉ việc tải lên những hình ảnh 100x100px cũng là một thử thách. Và nếu tôi có đưa hình vào bài viết, chắc chắn sẽ có người phàn nàn vì mất quá nhiều thời gian để tải xuống.

Hầu hết các blogger lúc bấy giờ đều gặp phải vấn đề này, điều đó có nghĩa là chỉ có một vài người đưa hình ảnh hoặc bất kỳ phương tiện truyền thông nào khác vào bài viết của họ.

Một lý do nữa khiến phần lớn mọi người chỉ sử dụng văn bản vào thời điểm đó là các công cụ tạo ra nội dung khác đơn giản là không có sẵn. Chúng ta không có phần cứng hay phần mềm để tạo video hay podcast, và ngay cả các phần mềm đồ họa lúc đó cũng còn rất sơ khai.

Web hiện đại

Ngày nay mọi thứ khác rất nhiều trên ProBlogger. Mỗi bài viết trên cả hai trang của tôi đều có ít nhất một hình ảnh. (Chúng tôi có quy định là không đăng bài nào mà không có hình ảnh.) Chúng tôi cũng làm video trực tiếp trên Facebook và nhúng một số video đó vào nội dung của mình. Và chúng tôi cũng có podcast ProBlogger, giúp bổ sung yếu tố âm thanh cho blog.

Việc tạo ra nội dung audio và video giờ đây trở nên vô cùng dễ dàng. Tôi chỉ cần cầm điện thoại lên và bắt đầu phát trực tiếp trên Facebook chỉ trong vài giây. Và nhờ các công cụ có sẵn, tôi có thể dễ dàng trích xuất âm thanh để tạo ra một phương tiện khác.

Tuy nhiên, việc ghi âm âm thanh một mình còn dễ dàng hơn nữa. Chỉ cần cắm một chiếc micro giá rẻ, nhấn ghi âm và bạn đã sẵn sàng.

Đến một lúc nào đó, mọi người sẽ kỳ vọng nhiều hơn là chỉ có văn bản. Họ muốn trải nghiệm đầy đủ âm thanh và hình ảnh, hoặc ít nhất là điều gì đó mà họ có thể nhìn thấy. Do đó, một số người đang dần dần ít phụ thuộc vào từ ngữ hơn.

Vậy liệu chúng ta sẽ đến lúc nội dung viết bị loại bỏ hoàn toàn?

Cần có từ ngữ

Suốt chiều dài lịch sử, chúng ta đã chứng kiến sự xuất hiện của công nghệ mang lại các phương tiện giao tiếp khác – báo chí và tạp chí, radio, truyền hình, đĩa CD, DVD, phát thanh trực tuyến, video trực tuyến, và nhiều thứ khác. Và dù tỷ lệ sử dụng mỗi phương tiện có thể thay đổi theo thời gian, nhưng tất cả chúng đều vẫn tồn tại và phát triển.

Video chắc chắn đang rất phổ biến hiện nay, giống như podcast trước đây. Có thể điều này là do chúng ta hiện có băng thông và công cụ để tạo và phân phối video dễ dàng hơn. Nhưng tôi tin rằng, cũng giống như nội dung viết luôn có một vị trí trong thế giới thực, nó cũng sẽ có một vị trí trong không gian mạng.

Trước hết, rất nhiều người vẫn thích nội dung viết hơn bất cứ hình thức nào khác. Khi tôi ra mắt podcast ProBlogger, tôi nhận được phản hồi rất tốt. Nhưng cũng có một số phản hồi tiêu cực. Nhiều người gửi email cho tôi nói rằng: "Tôi không nghe podcast". Và khi tôi bắt đầu thêm các liên kết video Facebook Live vào bản tin, tôi nhận được email từ mọi người nói rằng: "Tôi không xem video".

Lý do có thể là kỹ thuật, chẳng hạn như tốc độ internet chậm hoặc không muốn vượt quá giới hạn tải xuống. Hoặc có thể họ không muốn phải tải một ứng dụng chỉ để nghe hoặc xem. Nhưng một số người đơn giản là thích văn bản, đó là lý do tại sao chúng tôi cung cấp bản chép lại mỗi tập podcast.

Một lý do khác khiến nội dung viết không biến mất sớm là các công cụ tìm kiếm. Mặc dù Google hiện đã đưa video và các phương tiện hình ảnh khác vào kết quả tìm kiếm của mình, nhưng phần lớn những gì nó đang lập chỉ mục vẫn là văn bản.

Nội dung viết cũng dễ dàng quét hơn so với âm thanh hoặc video. Bạn có thể dễ dàng tìm kiếm một từ hoặc cụm từ trong một trang văn bản. Việc tìm kiếm thông tin cụ thể trong video hoặc bản ghi âm lại khó khăn hơn nhiều (trừ khi người tạo nội dung đã cung cấp bản chép lại hoặc mục lục có mã thời gian).

Và cuối cùng, nội dung viết rất dễ tạo ra. Chắc chắn, thiết bị âm thanh và video ngày càng rẻ và dễ sử dụng. Nhưng vẫn cần thời gian để thiết lập và học cách sử dụng chúng. Còn việc mở một tài liệu WordPress và bắt đầu gõ vào trình soạn thảo thì đơn giản hơn rất nhiều.

Và nói về các trình soạn thảo, việc chỉnh sửa văn bản dễ dàng hơn rất nhiều so với âm thanh và video. Thỉnh thoảng, tôi nghe lại một tập podcast và nghĩ: "Ôi không! Tôi không thể tin là mình đã mắc lỗi đó!"

Tất nhiên, tôi có thể quay lại và chỉnh sửa âm thanh. Các công cụ để làm việc đó đang ngày càng tốt hơn. Nhưng việc cắt và ghép lại âm thanh phức tạp hơn nhiều so với chỉnh sửa văn bản.

Cân bằng hợp lý

Bây giờ tôi không nói rằng từ ngữ viết là phương tiện giao tiếp tốt nhất trên internet. Và tôi chắc chắn không nói nó phải là phương tiện duy nhất. (Như bạn có thể biết, có những thứ bạn đơn giản không thể diễn đạt bằng từ ngữ.)

Điều tôi muốn nói là tôi không nghĩ rằng nó sẽ biến mất trong thời gian tới.

Tôi thích nghĩ nó là một trong những công cụ trong bộ công cụ giao tiếp của tôi (cùng với video, âm thanh, hình ảnh, v.v.) mà tôi sử dụng khi tình huống yêu cầu. Và sẽ có những tình huống mà một công cụ nào đó sẽ là lựa chọn tốt hơn các công cụ khác.

Ví dụ, video rất tuyệt vời để thể hiện tính cách và bản sắc của bạn. Điều này giúp bạn xây dựng sự tin tưởng và uy tín, từ đó giúp bạn trở thành một chuyên gia có thẩm quyền trong lĩnh vực của mình.

Video cũng rất hữu ích để giải thích cách làm một điều gì đó. Bạn thích đọc một danh sách hướng dẫn để xây dựng một thứ gì đó hay bạn thích có người chỉ cho cách xây dựng?

Tuy nhiên, một số người thực sự thành công với văn bản vì họ là những nhà văn tài ba, như Seth Godin. Seth viết rất hay, và các bài viết của anh ngắn gọn và súc tích. Blog của anh có thể trông giống như blog của tôi hồi năm 2002 (chỉ toàn văn bản ngoại trừ hình ảnh đầu trọc và kính của anh ấy), nhưng nó rất phổ biến và xứng đáng như vậy.

Và đôi khi, giải pháp lý tưởng là kết hợp nhiều công cụ. Colin Gray của The Podcast Host đã từng có một buổi nói chuyện về "stacking nội dung" như một cách giao tiếp hiệu quả hơn. Anh ấy nói về việc kết hợp từ ngữ viết, âm thanh, video và nội dung hình ảnh để tạo ra một đống nội dung dẫn dắt người đọc qua một quá trình học tập.

Từ không phải là cuối cùng

Nội dung viết đã tồn tại suốt hàng thế kỷ. Và nó vẫn có giá trị cho đến hôm nay, bất chấp những hình thức giao tiếp khác xuất hiện.

Và internet cũng không khác. Mặc dù video hiện đang là xu hướng, tôi tin rằng nội dung viết sẽ luôn có chỗ đứng, dù là một sự thay thế hay là một sự bổ sung.

Bạn nghĩ sao? Liệu nội dung viết sẽ đi theo con đường tuyệt chủng? Hay nó sẽ luôn là một phần của internet? Hãy cho chúng tôi biết ý kiến của bạn trong phần bình luận.