Toxic positivity: Tại sao tích cực không phải lúc nào cũng tốt?

Toxic positivity là gì?

• Khái niệm: Toxic positivity (sự tích cực độc hại) chỉ việc quá tập trung theo đuổi những suy nghĩ tích cực và bỏ qua những cảm xúc khác, dẫn đến sự từ chối, đánh giá thấp và xem thường cảm xúc thật của con người.

• Ví dụ:

o Người lớn nói "Bây giờ tụi bây sướng quá rồi, thời tao..." khi bạn nói về áp lực của mình.

o Lời bình luận “Hãy luôn nhìn vào mặt tích cực” khi bạn gặp vấn đề.

o Bạn tự thuyết phục mình "Mọi chuyện rồi sẽ ổn thôi", nhưng không biết làm thế nào để ổn.

Khi nào sự tích cực trở nên độc hại?

• Che giấu cảm xúc thật: Cố gắng chịu đựng những điều mình không thích bằng cách gạt bỏ cảm xúc khó chịu của bản thân.

• Chối bỏ trải nghiệm tiêu cực của người khác: Bằng những câu nói tích cực.

• Cố gắng đưa ra quan điểm thay vì thấu hiểu cảm xúc của người khác.

• Hạ thấp người khác khi họ có cảm xúc không tích cực.

• Cảm thấy tội lỗi vì cảm xúc tiêu cực: Giận dữ, xấu hổ, thất vọng.

Tác dụng phụ của việc luôn suy nghĩ tích cực

1. Hình thành cảm xúc thứ cấp:

o Khái niệm: Phản ứng của bạn trước cảm xúc của chính mình.

o Ví dụ: Buồn bã sau chia tay (cảm xúc) và cảm thấy xấu hổ vì điều đó (cảm xúc thứ cấp).

o Tác hại: Dẫn đến cảm xúc thứ cấp dữ dội hơn như xấu hổ, đau khổ, thất vọng, lo âu.

2. Tăng mức độ của cảm xúc tiêu cực:

o Tác hại: Chối bỏ cảm xúc tiêu cực khiến chúng trở nên lớn hơn vì không được xử lý.

3. Đánh mất thông tin quan trọng:

o Tác hại: Lờ đi cảm xúc tiêu cực làm mất đi dữ kiện giúp đưa ra quyết định đúng đắn.

4. Khó kết nối với người khác:

o Tác hại: Phủ nhận cảm xúc của mình khiến mất kết nối với bản thân và người khác.

5. Ảnh hưởng đến động lực:

o Tác hại: Suy nghĩ tích cực ngăn bạn đạt được mục tiêu vì đắm chìm vào viễn cảnh tích cực.

Làm cách nào để tránh bẫy tích cực độc hại?

1. Chấp nhận cảm xúc của bản thân và người khác:

o Công nhận cảm xúc thật: Thể hiện cảm xúc qua lời nói hoặc câu chữ làm giảm mức độ buồn bã, tức giận.

2. Tránh những lời động viên sáo rỗng:

o Thay thế: “Cảm thấy buồn là chuyện bình thường. Nhưng mày có muốn thử làm chuyện gì khác không?”

3. Biết rằng cảm xúc không phải lúc nào cũng rạch ròi:

o Ví dụ: Buồn bã vì mất công việc yêu thích nhưng cũng hi vọng tìm được công việc mới.

4. Nhìn nhận thực tế:

o Phương thức WOOP:

Wish: mong ước

Outcome: kết quả

Obstacle: chướng ngại

Plan: kế hoạch

o Thực hành: Viết ra mục tiêu, kết quả tốt nhất, trở ngại và kế hoạch để vượt qua.