“Nhật ký công việc” – Thói quen có lợi cho cả tinh thần và công việc

Không phải lần đầu tiên tôi chia sẻ về khái niệm “nhật ký công việc”. Trên trang "Mỗi tuần 1 công việc", tôi đã từng khuyến khích nhiều bạn viết nhật ký này, và xem nó như một công cụ không thể thiếu để phát triển bản thân trong công việc.

“Nhật ký công việc” là gì?

“Nhật ký công việc” (hay work journal) là một cuốn sổ ghi chép những suy nghĩ, cảm xúc, và trải nghiệm liên quan đến công việc của bạn trong ngày. Có thể bạn đã nghe về nó qua các nghiên cứu hoặc qua sự chia sẻ của người khác, nhưng thực tế, không phải ai cũng áp dụng nó, đặc biệt là ở Việt Nam, nơi khái niệm này vẫn còn khá xa lạ và chưa phổ biến. “Nhật ký công việc” giống như “nhật ký học tập” (learning journal), một công cụ giúp bạn tự phản ánh và đánh giá bản thân.

Lợi ích của việc viết “nhật ký công việc”

Đối với cá nhân tôi, việc duy trì thói quen ghi chép hàng ngày trong suốt gần ba năm qua đã mang lại rất nhiều lợi ích:

Hiểu rõ hơn về bản thân

Ban đầu, tôi viết nhật ký công việc không phải cho chính mình mà để cho người khác đọc. Lúc ấy, tôi cố gắng làm cho mọi thứ trở nên hoàn hảo, thậm chí có lúc không trung thực với bản thân. Tuy nhiên, khi thói quen viết đã trở nên tự nhiên, tôi nhận ra rằng "nhật ký công việc" chỉ có giá trị khi nó là những ghi chép chân thật nhất. Qua đó, tôi có thể nhìn nhận rõ hơn những gì mình làm tốt, chưa tốt và có thể cải thiện. Đọc lại những ghi chép này giúp tôi thấy sự tiến bộ qua từng ngày, dù đôi khi tôi không đọc lại chúng thường xuyên.

Lưu giữ ý tưởng và sự sáng tạo

Như một người có trí nhớ hạn chế, tôi luôn ghi lại những ý tưởng ngay khi chúng xuất hiện trong đầu. Nếu không ghi lại, rất có thể tôi sẽ quên đi những ý tưởng đó sau một thời gian. Việc viết nhật ký giúp tôi bảo vệ những ý tưởng ban đầu, phát triển chúng từ những khái niệm đơn giản đến những dự án lớn như Travelearn, TUIx Talks, hay các chương trình dài hạn sắp tới. Nó cũng giúp giảm thiểu khả năng thay đổi hoặc quên đi chi tiết khi hồi tưởng lại sau một thời gian.

Duy trì thái độ tích cực và động lực

Viết nhật ký giúp tôi nhận ra sự tiến bộ của mình mỗi ngày. Việc nhìn lại quá trình làm việc cho tôi thấy mình đã trưởng thành ra sao, điều này tạo động lực mạnh mẽ và giữ cho tôi một thái độ tích cực trong công việc. Dù là những bước tiến nhỏ, nhưng nhờ việc ghi lại và phản ánh, tôi luôn cảm thấy hào hứng và có mục tiêu rõ ràng hơn.

Các lợi ích khác của việc viết “nhật ký công việc”

Thiết lập kế hoạch và mục tiêu hiệu quả hơn: Khi bạn ghi lại những điều bạn đã làm và muốn làm, nó giúp bạn dễ dàng hơn trong việc lên kế hoạch cho tương lai.

Nâng cao khả năng ghi chú: Việc ghi chép thường xuyên giúp tôi làm việc hiệu quả hơn, cải thiện kỹ năng "reflection" (tự phản ánh) và kỹ năng ghi chú để làm cho những suy nghĩ của mình trở nên rõ ràng hơn.

Cải thiện khả năng thuyết trình và giao tiếp: Viết nhật ký cũng giúp tôi nâng cao khả năng diễn đạt vấn đề và kể chuyện một cách mạch lạc hơn.

Phát triển tư duy phản biện: Việc viết nhật ký giúp tôi trở nên “critical” hơn với bản thân và những thông tin mà tôi tiếp nhận.

Tạo ra bộ từ vựng và kỹ năng tư duy hình ảnh: Cũng như khi cần tạo dựng storyboard cho một bài thuyết trình, việc viết nhật ký giúp tôi trau dồi khả năng tư duy trực quan.

Viết gì trong “nhật ký công việc”?

Nhật ký công việc không nhất thiết phải là một bài văn dài, mà có thể là những ghi chú đơn giản, từ những suy nghĩ vội vàng cho đến những ý tưởng sáng tạo. Tôi thường viết những nội dung sau:

Những công việc mình đã làm trong ngày, cảm xúc khi thực hiện, những sự kiện đặc biệt.

Những điều học được trong ngày, những kỹ năng hoặc kiến thức mới.

Các ý tưởng phát sinh trong quá trình làm việc, những ý tưởng có thể cần phát triển thêm sau này.

Những thành công hoặc thất bại trong ngày, bài học rút ra từ những điều đó.

Cách sử dụng và duy trì thói quen viết nhật ký công việc

Đọc lại những bài viết: Đôi khi tôi đọc lại những ghi chép cũ để xem sự tiến triển của bản thân. Việc này không chỉ giúp tôi nhìn nhận được những thay đổi trong suy nghĩ mà còn giúp tôi nhớ lại những điều đã quên.

Theo dõi sự thay đổi cảm xúc: Nhật ký giúp tôi nhận ra cách cảm xúc của mình thay đổi khi đối mặt với công việc, người khác hoặc các tình huống cụ thể.

Nhận diện tiến bộ: Việc nhìn lại quá trình giúp tôi thấy rõ mình đã tiến bộ như thế nào và điều đó tiếp thêm động lực để tôi cải thiện hơn nữa.

Giúp duy trì thái độ tích cực: Nhật ký là công cụ giúp tôi giữ được thái độ lạc quan, tiếp tục phát triển bản thân.

Tóm lại, việc viết “nhật ký công việc” thực sự có rất nhiều lợi ích. Chỉ cần dành một chút thời gian mỗi ngày, bạn có thể cải thiện hiệu suất công việc, rèn luyện kỹ năng tự phản ánh, cũng như duy trì một tâm lý làm việc tích cực. Hãy thử thói quen này và bạn sẽ thấy sự khác biệt rõ rệt.