Trở thành leader, một người lãnh đạo xuất sắc có thể là mục tiêu hoặc cũng có thể là thành công bạn đã đạt được. Tuy nhiên, bạn có biết mình có phong cách leadership như thế nào và phong cách đó có hiệu quả hay không? Có những nhà lãnh đạo được đánh giá là thành công, được nhân viên quý mến nhưng cũng có những trường hợp ngược lại - mặc dù đã rất cố gắng nhưng dường như người lãnh đạo lại không thể gắn kết được nhân viên và tệ hơn là bị nhân viên "xa lánh". Có vô vàn nguyên nhân cho vấn đề này, nhưng thông thường có thể là do phong cách leadership của bạn chưa phù hợp.

Làm thế nào để tìm ra phong cách leadership phù hợp với mình?

1. Phong cách leadership là gì?

Leadership có nghĩa là khả năng lãnh đạo và phong cách leadership là kiểu lãnh đạo của một cá nhân đối với một nhóm, một tập thể. Phong cách leadership đề cập đến các phương pháp và hành vi của nhà lãnh đạo khi chỉ đạo, tạo động lực và quản lý người khác. Phong cách lãnh đạo của một người cũng xác định cách họ lập chiến lược và thực hiện kế hoạch đồng thời tính đến kỳ vọng của các bên liên quan và phúc lợi của nhóm của họ. Hiểu đơn giản, sẽ có leader rất dân chủ khi ra quyết định, cũng có những quản lý áp đặt quy định và yêu cầu đối với nhân viên (không cho phép "có ý kiến")... Thực tế, lãnh đạo là một quá trình thực hành, bạn sẽ cần thay đổi và cải tiến cách thức làm việc, quy trình làm việc để doanh nghiệp, tổ chức phát triển. Khi bạn làm việc trong vai trò leader, quản lý càng lâu thì phong cách leadership của bạn càng được định hình và trở nên rõ ràng.

2. Vì sao việc biết phong cách lãnh đạo của bạn là gì lại quan trọng?

Biết được phong cách leadership rất quan trọng vì có thể giúp bạn xác định cách bạn tương tác và tác động, ảnh hưởng tới những nhân viên của mình. Họ có cảm thấy bạn là một nhà lãnh đạo giỏi giang, làm việc hiệu quả, tôn trọng nhân viên hay không? Họ có tin tưởng và nghe theo bạn một cách tự nguyện hay hoàn toàn cảm thấy không hài lòng ở bạn? Yêu cầu phản hồi có thể là một giải pháp, nhưng thông thường, nhân viên sẽ không thẳng thắn chỉ ra rằng sếp của mình có những "vấn đề" nào tồn tại (dù là khảo sát ẩn danh). Trong khi đó, tự biết về phong cách leadership sẽ giúp bạn có được sự tự nhận thức và điều chỉnh. Suy cho cùng, một trong những nguyên nhân ảnh hưởng nhất khiến người lao động nghỉ việc là do quản lý. Nói cách khác, nếu phong cách leadership của bạn quá hà khắc hoặc đơn giản là không phù hợp với tập thể thì bạn cũng đang đồng thời làm ảnh hưởng tới hiệu suất công việc chung.

3. Top 8 phong cách leadership hay gặp nhất

Các chuyên gia tuyển dụng nhân sự đã chỉ ra 8 phong cách leadership phổ biến nhất, hãy cùng tìm hiểu với Cevn bạn nhé.

3.1. Lãnh đạo dân chủ

Phong cách leadership này thường mang lại hiệu quả tốt. Người lãnh đạo sẽ đưa ra quyết định dựa trên ý kiến đóng góp của từng thành viên trong nhóm. Mặc dù bạn là người ra quyết định cuối cùng nhưng các nhân viên đều có tiếng nói bình đẳng về hướng đi của dự án. Đây được xem là phong cách lãnh đạo hiệu quả nhất vì nó minh bạch, cho nhân viên có cơ hội thể hiện và thực hành ý tưởng tốt, có ích cho cơ hội phát triển sự nghiệp sau này của họ.

3.2. Lãnh đạo chuyên quyền

Khác với phong cách leadership dân chủ, kiểu chuyên quyền hiếm khi hiệu quả vì nó gần như trái ngược. Trong phong cách lãnh đạo này, bạn sẽ đưa ra các quyết định mà không cần tham khảo ý kiến từ bất kỳ nhân viên nào. Nhân viên cũng không được xem xét hay ý kiến trước khi thay đổi phương hướng, phải tuân thủ thời gian, tốc độ do leader chỉ đạo. Phong cách này gần như là tệ nhất và có thể khiến nhân viên nghỉ việc hàng loạt.

3.3. Lãnh đạo Laissez-Faire (lãnh đạo tự do, trao quyền tối đa)

Leadership với phong cách tự do đôi khi sẽ hiệu quả. Nhà lãnh đạo theo phong cách này sẽ gần như trao mọi quyền cho nhân viên. Ví dụ, trong một công ty khởi nghiệp non trẻ, bạn có thể thấy một người sáng lập công ty đặt trọn niềm tin vào nhân viên, không quản lý giờ giấc hay trường hợp nhân viên đi gặp khách hàng bên ngoài,... Cách này có thể được nhân viên yêu thích nhưng đôi khi sẽ hạn chế sự phát triển lâu dài, khiến nhân viên quá tự do dẫn đến nhiều trường hợp lười biếng vì thiếu sự kiểm soát cần thiết.

3.4. Lãnh đạo chiến lược

Tiếp theo, đây cũng là một phong cách leadership thường mang lại hiệu quả khá tốt. Leader theo phong cách này thực sự là người có tầm nhìn, vừa quản lý công việc vừa nhìn ra và "tranh thủ" được các cơ hội. Leader theo phong cách lãnh đạo chiến lược đòi hỏi tư duy cởi mở, hỗ trợ nhiều kiểu nhân viên cùng một lúc, đảm bảo lợi ích quản lý, doanh thu, hiệu suất trong khi vẫn tạo môi trường tốt, lành mạnh cho nhân viên.

3.5. Lãnh đạo chuyển đổi, hay thay đổi

Lãnh đạo chuyển đổi luôn "chuyển đổi" và cải tiến theo quy ước của công ty. Nhân viên có thể có một bộ nhiệm vụ và mục tiêu cơ bản mà họ hoàn thành hàng tuần hoặc hàng tháng, nhưng người lãnh đạo liên tục đẩy họ ra ngoài vùng an toàn. Đây là hình thức leadership thường được khuyến khích trong các công ty đổi mới và sáng tạo vì họ muốn thúc đẩy nhân viên liên tục đột phá các giới hạn, tuy nhiên, phong cách lãnh đạo này cũng có lúc không hiệu quả vì khiến nhân viên mệt mỏi và cảm thấy "vô lý".

3.6. Lãnh đạo "giao dịch"

Ngày nay, các leader, quản lý theo phong cách lãnh đạo giao dịch cũng rất phổ biến, hiểu đơn giản là treo thưởng cho nhân viên hoặc nhóm nhân viên nếu đạt "target", KPI hoặc vượt mục tiêu. Nếu theo phong cách leadership này, bạn có thể chuẩn bị kế hoạch khuyến khích nhân viên rồi truyền đạt. Bằng cách trao thưởng, bạn sẽ thiết lập tốt vai trò và trách nhiệm cho mỗi nhân viên, nhưng nó cũng đồng thời phải cân nhắc dựa trên ngân sách, mục tiêu, định hướng phát triển lâu dài của doanh nghiệp.

3.7. Lãnh đạo theo phong cách "huấn luyện viên"

Đây được xem là một phong cách quản lý khá lý tưởng và cũng thường mang lại hiệu quả. Nếu là nhà lãnh đạo có "style" huấn luyện viên thì bạn sẽ tập trung vào việc xác định và nuôi dưỡng thế mạnh cá nhân của từng thành viên trong nhóm, có chiến lược để thúc đẩy teamwork. Phong cách này mang lại những điểm tương đồng mạnh mẽ với lãnh đạo chiến lược và dân chủ, nhưng nhấn mạnh hơn vào sự phát triển và thành công của cá nhân mỗi nhân viên. Thay vì buộc tất cả nhân viên phải tập trung vào các kỹ năng và mục tiêu giống nhau, nhà lãnh đạo này có thể xây dựng một đội trong đó mỗi nhân viên có một lĩnh vực chuyên môn hoặc kỹ năng nổi bật. Về lâu dài, nhà lãnh đạo này tập trung vào việc tạo ra các nhóm mạnh có thể giao tiếp tốt và nắm bắt các kỹ năng độc đáo của nhau để hoàn thành công việc.

3.8. Lãnh đạo quan liêu

Các nhà lãnh đạo quan liêu làm việc, chỉ đạo như sách giáo khoa. Họ sẽ có thể lắng nghe và xem xét ý kiến đóng góp của nhân viên nhưng lại có xu hướng từ chối ý kiến nếu nó mâu thuẫn với chính sách công ty hoặc các thông lệ trong quá khứ. Kiểu lãnh đạo quan liêu có thể gặp phải ở các công ty lâu đời, công ty lớn. Điều này khiến nhân viên thiếu tự do và khó phát huy thế mạnh, đặc biệt về lâu dài sẽ không tạo ra lợi thế cạnh tranh - cả về hoạt động kinh doanh, sản xuất cũng như cạnh tranh về nguồn nhân lực chất lượng.

Đặc điểm của các phong cách leadership thường gặp

4. Làm thế nào để đánh giá đúng phong cách lãnh đạo của bạn?

Các nhà lãnh đạo có thể kết hợp các phong cách leadership ở trên tùy thuộc vào ngành nghề, lĩnh vực, môi trường làm việc và các nhân viên cũng như quản lý cấp cao hơn của họ. Theo các chuyên gia, "gốc rễ" của những phong cách này được gọi là "logic hành động". Các lôgic hành động này đánh giá "cách [các nhà lãnh đạo] giải thích môi trường xung quanh và phản ứng khi quyền lực hoặc sự an toàn của họ bị thách thức". Một "bài test" đơn giản sau đây của Cevn sẽ giúp bạn xác định phong cách leadership của mình. Hãy chọn mức độ bạn đồng ý với mỗi câu