Nếu bạn đã viết blog một thời gian, chắc hẳn bạn đã từng nghe lời khuyên rằng nên viết câu và đoạn văn ngắn.
Có những lý do chính đáng cho điều này. Và nó không liên quan đến việc "đơn giản hóa" ngôn ngữ hay sự tập trung ngắn của độc giả (mặc dù đó cũng có thể là một yếu tố).
Trong nhiều thập kỷ, các nhà nghiên cứu đã nhận ra rằng chúng ta không đọc trên màn hình máy tính theo cách giống như khi đọc trên giấy. Việc đọc trên màn hình mỏi mắt hơn, và "khoảng trắng" (không gian trống trên trang) rất quan trọng để giúp người đọc tiếp thu nội dung dễ dàng hơn.
Vài năm gần đây, việc đọc blog trên thiết bị di động ngày càng phổ biến. Nhiều độc giả sẽ đọc bài viết của bạn trên màn hình chỉ khoảng 5 hoặc 6 inch, và nếu nội dung của bạn quá phức tạp, họ sẽ gặp khó khăn khi theo dõi. Sử dụng câu và đoạn văn ngắn có thể giúp ích rất nhiều.
Cách Chia Nhỏ Đoạn Văn Dài
Nguyên tắc cá nhân của tôi là chia bất kỳ đoạn nào dài hơn ba dòng trong tài liệu Word hoặc Google Docs khi đang viết nháp. Tuy nhiên, bạn có thể có cảm nhận khác.
Ví dụ, đây là một đoạn văn dài (trích từ bài viết của tôi "Độ Dài Lý Tưởng Cho Một Bài Blog Là Bao Nhiêu?"):
"Điều quan trọng tiếp theo là độc giả của bạn thích bài viết dài hay ngắn hơn. Nếu bạn đã có một lượng độc giả nhất định, bạn có thể khảo sát họ để tìm hiểu. Bạn cũng có thể xem các bài viết phổ biến nhất trên Google Analytics hoặc các bài nhận được nhiều bình luận, chia sẻ nhất. Nội dung dài hay ngắn có vẻ thu hút hơn với khán giả của bạn? Có thể độc giả thích sự kết hợp giữa cả hai: đa số bài viết ngắn gọn, súc tích, nhưng đôi khi có những bài dài hơn với nội dung chuyên sâu."
Bây giờ, tôi sẽ chia đoạn đó thành hai phần để giúp người đọc dễ theo dõi:
"Điều quan trọng tiếp theo là độc giả của bạn thích bài viết dài hay ngắn hơn. Nếu bạn đã có một lượng độc giả nhất định, bạn có thể khảo sát họ để tìm hiểu. Bạn cũng có thể xem các bài viết phổ biến nhất trên Google Analytics hoặc các bài nhận được nhiều bình luận, chia sẻ nhất. Nội dung dài hay ngắn có vẻ thu hút hơn với khán giả của bạn?"
"Có thể độc giả thích sự kết hợp giữa cả hai: đa số bài viết ngắn gọn, súc tích, nhưng đôi khi có những bài dài hơn với nội dung chuyên sâu."
Thậm chí, bạn có thể tách câu mở đầu thành một đoạn riêng để giúp người đọc dễ lướt qua hơn:
"Điều quan trọng tiếp theo là độc giả của bạn thích bài viết dài hay ngắn hơn."
"Nếu bạn đã có một lượng độc giả nhất định, bạn có thể khảo sát họ để tìm hiểu. Bạn cũng có thể xem các bài viết phổ biến nhất trên Google Analytics hoặc các bài nhận được nhiều bình luận, chia sẻ nhất. Nội dung dài hay ngắn có vẻ thu hút hơn với khán giả của bạn?"
"Có thể độc giả thích sự kết hợp giữa cả hai: đa số bài viết ngắn gọn, súc tích, nhưng đôi khi có những bài dài hơn với nội dung chuyên sâu."
Bạn Có Thể Đi Quá Đà Với Đoạn Văn Ngắn Không?
Một số blog có xu hướng dùng đoạn văn rất ngắn, nhưng tôi nghĩ bạn có thể đi quá đà với điều này. Tôi không khuyến khích biến mỗi câu thành một đoạn riêng biệt. Văn bản khi đó sẽ trở nên rời rạc, khiến người đọc khó theo dõi mạch ý.
Ví dụ, nếu chia nhỏ đoạn văn quá mức, bài viết có thể trông như thế này:
"Điều quan trọng tiếp theo là độc giả của bạn thích bài viết dài hay ngắn hơn."
"Nếu bạn đã có một lượng độc giả nhất định, bạn có thể khảo sát họ để tìm hiểu."
"Bạn cũng có thể xem các bài viết phổ biến nhất trên Google Analytics hoặc các bài nhận được nhiều bình luận, chia sẻ nhất."
"Nội dung dài hay ngắn có vẻ thu hút hơn với khán giả của bạn?"
"Có thể độc giả thích sự kết hợp giữa cả hai."
"Đa số bài viết ngắn gọn, súc tích, nhưng đôi khi có những bài dài hơn với nội dung chuyên sâu."
Cách trình bày này làm cho văn bản trông rời rạc và khó đọc hơn.
Khi Nào Không Nên Chia Nhỏ Đoạn Văn?
Có một số trường hợp bạn có thể giữ đoạn văn dài hơn:
Khi viết danh sách gạch đầu dòng. Dù bạn có thể có nhiều đoạn trong một mục danh sách, việc chia nhỏ quá nhiều có thể khiến danh sách trông rời rạc.
Khi trình bày các "mẹo" hoặc "ví dụ" trong một bài viết. Một số phần cần giữ nguyên đoạn văn để đảm bảo tính liền mạch.
Cách Viết Câu Ngắn
Trong trường học, chúng ta được dạy rằng một câu phải có chủ ngữ và động từ. Ví dụ:
"Anh ấy chạy."
"Cô ấy chạy quanh công viên."
"Sau khi khởi động, anh ấy chạy quanh công viên, rồi xuống đường, trước khi chạy qua cầu."
Nhưng khi viết blog, bạn có thể sử dụng các mệnh đề không hoàn chỉnh (câu cụt) miễn là chúng vẫn dễ hiểu. Điều này giúp tạo nhịp điệu cho bài viết.
Ví dụ:
"Sau khi khởi động, anh ấy chạy quanh công viên. Xuống đường. Qua cầu."
Tuy nhiên, bạn không thể tách một câu theo cách này:
"Sau khi khởi động. Anh ấy chạy quanh công viên."
Câu "Sau khi khởi động." không có ý nghĩa riêng. Khi sử dụng câu cụt, hãy đảm bảo rằng người đọc có thể hiểu ý ngay lập tức.
Nếu bạn không chắc chắn về một câu ngắn, hãy đọc to lên. Điều này có thể giúp bạn đánh giá xem câu đó có hợp lý không.
Nếu Bạn Gặp Khó Khăn Khi Viết Câu Ngắn
Nếu bạn cảm thấy khó viết câu ngắn hoặc câu cụt, đừng lo. Bạn không nhất thiết phải sử dụng chúng. Hãy tập trung vào việc đơn giản hóa những câu quá dài hoặc phức tạp.
Công cụ Hemingway Editor có thể giúp bạn xác định câu dài và gợi ý cách chia nhỏ chúng. Nhưng đừng cảm thấy áp lực phải tuân theo tất cả các gợi ý của ứng dụng này.
Cuối cùng, đây là blog của bạn! Bạn có thể phát triển phong cách riêng của mình—dù đó là mạnh mẽ, ngắn gọn, trò chuyện thân thiện, hay chuyên sâu và chi tiết. Chỉ cần lưu ý rằng bạn có thể cần chia nhỏ đoạn văn nhiều hơn so với khi viết sách.
Bạn nghĩ sao về câu và đoạn văn ngắn? Chúng có hiệu quả với bạn không? Bạn có cảm thấy có thể đi quá đà với chúng không? Hãy chia sẻ suy nghĩ của bạn trong phần bình luận!