Năm đầu tiên sau khi ra trường, mình liên tục nhảy việc, làm những công việc trái ngành, thậm chí có lúc cảm thấy mất phương hướng. Mình hiểu cảm giác hoang mang của các bạn sinh viên khi đối mặt với thị trường lao động cạnh tranh, đặc biệt trong bối cảnh nền kinh tế có nhiều biến động như hiện nay.
Mãi đến năm thứ hai, mình mới dần rút ra được những bài học quan trọng và bắt đầu tìm được hướng đi phù hợp. Dưới đây là những điều mình đã áp dụng và cảm thấy thực sự hiệu quả.
1. Xác Định Lại Năng Lực Bản Thân
Thời gian đầu, mình liên tục thất vọng vì không thể tìm được một công việc đúng mong muốn: lương cao, gần nhà, sếp tốt, môi trường không drama… Nhưng khi ngồi nhìn lại, mình nhận ra bản thân chẳng có gì ngoài một tấm bằng đại học toàn lý thuyết và một vài hoạt động ngoại khóa. Trong khi đó, mình lại đặt kỳ vọng quá cao so với năng lực thực tế.
Nhiều bạn cũng rơi vào tình trạng tương tự: muốn công việc xứng tầm nhưng lại chưa có đủ kỹ năng, kinh nghiệm. Vì thế, họ không dám nhận việc thấp vì sợ không tương xứng với học vấn, nhưng việc cao thì lại không đạt yêu cầu.
Sau khi điều chỉnh lại suy nghĩ, mình chấp nhận làm những công việc chỉ cần để lấy kinh nghiệm, dù lương thấp hay môi trường chưa lý tưởng. Mục tiêu của mình lúc đó không phải là tìm một công việc hoàn hảo mà là có cơ hội học hỏi, rèn luyện kỹ năng để sau này chuyển sang vị trí tốt hơn. Khi mình hạ kỳ vọng xuống và tập trung vào việc phát triển bản thân, mọi thứ trở nên nhẹ nhàng hơn rất nhiều.
2. Làm Không Lương Hoặc Nhận Mức Lương Thấp Để Lấy Kinh Nghiệm
Nếu có thể quay lại, mình sẽ tìm một công ty uy tín, có thương hiệu trên thị trường, sau đó chủ động liên hệ HR để xin một vị trí thực tập không lương hoặc lương thấp. Điều quan trọng không phải là mức thu nhập ban đầu mà là cơ hội được làm việc trong môi trường chuyên nghiệp, học hỏi từ những người giỏi.
Thực tế, rất ít bạn trẻ áp dụng cách này vì ai cũng mong muốn có thu nhập ngay từ đầu. Tuy nhiên, nếu bạn sẵn sàng làm miễn phí trong một thời gian ngắn, bạn có cơ hội tiếp xúc với công việc thực tế, mở rộng quan hệ và tạo dấu ấn tốt với nhà tuyển dụng. Sau vài tháng, nếu bạn thể hiện tốt, khả năng được nhận chính thức sẽ rất cao.
Trong kinh doanh, người ta sẵn sàng cung cấp sản phẩm miễn phí để thu hút khách hàng (tạo phễu), vậy tại sao khi đi xin việc, chúng ta lại không đầu tư thời gian để tạo cơ hội cho bản thân?
3. Tìm Kiếm Mentor Và Đầu Tư Vào Việc Học
Sau một năm tự học mà không tiến bộ, mình quyết định đăng ký một khóa học chuyên sâu với chi phí 16 triệu đồng – một khoản tiền không hề nhỏ đối với mình lúc đó. Tuy nhiên, đây là quyết định đúng đắn nhất. Khi được học với thầy giỏi và bạn bè cùng chí hướng, mình tiến bộ nhanh hơn rất nhiều so với việc tự mày mò.
Nếu có mentor giỏi, bạn sẽ tiết kiệm được rất nhiều thời gian và công sức. Nếu không tìm được mentor, bạn có thể chủ động tham gia các khóa học, sự kiện chuyên ngành để gặp gỡ và kết nối với những người trong ngành. Học không chỉ giúp bạn nâng cao chuyên môn mà còn mở rộng mạng lưới quan hệ, điều này rất quan trọng trong môi trường làm việc thực tế.
Điều đáng tiếc là có nhiều bạn dù được tạo điều kiện học miễn phí nhưng vẫn không chủ động học. Nếu bản thân không có tinh thần cầu tiến, dù có ở trong môi trường tốt đến đâu cũng khó có thể phát triển.
4. Tập Trung Và Rèn Luyện Kỷ Luật Cá Nhân
Khi mới đi làm, mình đặt mục tiêu mỗi ngày phải học được ít nhất một điều mới trong công việc. Buổi tối, mình dành từ 1-2 tiếng để trau dồi thêm kiến thức, trong một năm sẽ hoàn thành ít nhất 2-3 khóa học nâng cao. Cuối tuần, nếu có hội thảo, sự kiện networking phù hợp, mình đều tham gia để mở rộng hiểu biết và kết nối với những người giỏi hơn.
Mình hiểu rằng công ty hiện tại không phải là điểm đến cuối cùng. Khi nhảy việc, mình muốn mình không chỉ có thêm kinh nghiệm mà còn có một bộ kỹ năng vững chắc để có thể bước lên một vị trí tốt hơn.
Thay vì dành thời gian cho những thứ vô bổ, mình chọn tập trung vào sự phát triển của bản thân. Kỷ luật cá nhân chính là yếu tố quyết định sự thành công.
5. Chăm Sóc Sức Khỏe Và Cân Bằng Cảm Xúc
Mình từng tham gia một khóa học tài chính, trong đó thầy giảng viên chia sẻ rằng khi rơi vào khủng hoảng tài chính, điều đầu tiên ông ấy làm không phải là cố tìm cách kiếm tiền ngay lập tức, mà là bắt đầu tập thể dục, ăn uống lành mạnh và ngủ đủ giấc để đầu óc minh mẫn hơn.
Chúng ta thường lo lắng, căng thẳng khi không tìm được việc làm, nhưng nếu để bản thân rơi vào tình trạng suy sụp tinh thần, chúng ta càng dễ mắc sai lầm hơn. Khi bạn giữ được sức khỏe tốt và tâm trí thoải mái, bạn sẽ nhìn nhận vấn đề một cách sáng suốt hơn và tìm ra giải pháp hiệu quả hơn.
Ngoài ra, hãy dành thời gian trò chuyện với bạn bè, gia đình hoặc những người có thể hỗ trợ tinh thần cho bạn. Đôi khi chỉ cần một lời động viên cũng có thể giúp bạn vực dậy sau những thất bại.
Kết Luận
Hành trình tìm việc sau khi ra trường không hề dễ dàng, nhưng nếu bạn biết cách điều chỉnh kỳ vọng, chủ động học hỏi và rèn luyện bản thân, bạn sẽ sớm tìm được con đường phù hợp.
Hãy thực tế về năng lực của mình và điều chỉnh mục tiêu hợp lý.
Đừng ngại làm việc không lương hoặc lương thấp để có kinh nghiệm.
Tìm mentor hoặc tham gia các khóa học để phát triển nhanh hơn.
Duy trì kỷ luật cá nhân, tập trung vào việc nâng cao kỹ năng.
Chú ý đến sức khỏe thể chất và tinh thần để luôn sẵn sàng đón nhận cơ hội.
Hy vọng những chia sẻ này sẽ giúp các bạn trẻ có thêm định hướng và động lực trong hành trình sự nghiệp của mình. Nếu thấy bài viết hữu ích, hãy chia sẻ để nhiều bạn khác cũng có thể tham khảo nhé!